Kijk recht vooruit naar het midden van het grote, open plein: daar staat, op een hoge sokkel, een stoere figuur van brons die zijn zwaard omhoog zwaait - dat is de beroemde Jean Bart!
Je staat nu op de Place Jean-Bart, het echte hart van Duinkerke, maar dat was ooit anders: tot 1845 heette dit nog de Place Royale, maar één man heeft de naam van het plein én de hele stad veranderd - en dat is niemand minder dan Jean Bart, de zeerover met een heldenstatus. Stel je voor dat je hier bijna tweehonderd jaar geleden loopt, wanneer deze plek nog gewoon een doorsnee plein was, tot één van de meest koppige mannen van de stad, Benjamin Morel, op een dag zegt: “We moeten Jean Bart een standbeeld geven!” Je hoort de mensen al mopperen: “Weer een nieuw idee…” Maar Morel gaf niet op. Hij overtuigde de stad, formeerde een heuse commissie en trok meteen zijn beste vriend Pierre-Jean David d’Angers aan de mouw, een beroemde beeldhouwer. Die zei eerst twee keer nee - blijkbaar hield hij niet van natte voeten, en het regent hier nogal vaak in Duinkerke - maar uiteindelijk gaf hij toe. Niet voor het geld, want hij weigerde betaald te worden, maar gewoon omdat hij zo onder de indruk was van de legende van Jean Bart.
David d’Angers wilde dat Jean Bart eruit zou zien alsof hij zo het schip over zou springen, klaar om mannen te verzamelen voor een aanval, met zo’n uitnodigend gebaar dat zelfs de duiven op het plein zich aangesproken voelen. Maar ja - wie gaat dat allemaal betalen? De stad had geen geld om zo’n groot beeld van brons en steen te laten maken. Dus bedachten ze iets waarvan ze hoopten dat het zou werken: een grote collecte. Iedereen mocht bijdragen - stel je voor: de bakker, de visvrouw, de kleine kinderen met hun spaarpotten… In amper twee jaar tijd was het ongelooflijke bedrag van 33.000 frank bijeen gesprokkeld, zelfs de regering legde wat bij. Hé, als het geld in je zak brandt, kun je het beter aan een piraat geven, toch?
En toen kwam eindelijk de dag van de onthulling - 7 september 1845. Twee dagen feest, overal vlaggen, dansende mensen. Alleen de beeldhouwer zelf miste het feestje, maar drie weken later kwam hij alsnog, en toen werd hij als een echte VIP door de stad gereden. Hij kreeg applaus, werd ereburger van Duinkerke en drie jaar later kreeg hij zelfs zijn eigen straat. Dat krijg je als je een beetje creatief bent met brons!
We zijn nu ruim 175 jaar verder, het standbeeld heeft stormen doorstaan, oorlogsgeweld, afbrokkelende duivenpoep - en het staat er nog steeds, fier als altijd. In 2015 kreeg Jean Bart zelfs een opknapbeurt, helemaal fris in het brons. Dus, terwijl je hier nu staat, kijk je niet alleen naar een beeld; je kijkt naar het kloppend hart van de stad, waar moed, koppigheid en zelfs een beetje volksgrappenmakerij samenkomen. Want zeg nou zelf, wie wil er nou niet naast een echte piraat op de foto? Pak je camera maar vast!
