Kijk naar rechts, richting het water, en let op het opvallend moderne, witte gebouw met scherpe hoeken en veel lichtinval dat een beetje doet denken aan een ster die geland is in een groene tuin: dat is het LAAC, het Lieu d’art et action contemporaine!
Stel je eens voor: het is begin jaren zeventig, en Gilbert Delaine, een ingenieur die nog nooit echt veel met kunst had gedaan, zat rustig door een kunsttijdschrift te bladeren. Plots valt zijn oog op een abstract schilderij van Ladislas Kijno - BAM, liefde op het eerste gezicht! Alsof Cupido deze keer niet voor romantiek, maar voor hedendaagse kunst had gekozen. Delaine, die tot dan toe meer van bouten en moeren wist dan van penselen en pigment, besluit het helemaal om te gooien. Hij richt in 1974 een vereniging op, simpelweg “L’Art contemporain” genoemd, met één doel: een kunstcollectie in Duinkerke opbouwen. En geloof het of niet, via de zogenaamde “Malraux-wet” weet hij zelfs grote industriëlen, kunstenaars en bekende figuren warm te maken voor zijn droom. Ben je niet onder de indruk? Wacht nog even - die verzameling groeit, en kunstenaars als Victor Vasarely, Karel Appel en zelfs Andy Warhol komen via deze route in het LAAC terecht.
Delaine koopt niet zoals een baron, maar gewoon wat hem zelf raakt. Wel met een slim regeltje: bij elke aankoop schenkt de kunstenaar óók nog een werk aan de vereniging. Als je dacht dat je een koopje kunt scoren bij de kringloop: probeer dan eens je schilderijen te laten verdubbelen! Zo groeide de verzameling tot maar liefst 900 werken en - in 1982 - opende het gloednieuwe museum haar deuren, als een modernistische tempel in de sculpturentuin, ontworpen door de architect Jean Willerval.
Het gebouw zelf is een soort raadselachtige diamant: vierkant van opzet, maar doorsneden door glazen breuken als rivierstroompjes, met acht uithuikende hoeken in de vorm van een Grieks kruis. Het lijkt op het eerste gezicht symmetrisch maar, - net als jij op maandagochtend - houdt het zich nooit helemaal aan de regels. De witte keramische bekleding schittert tussen gras en water, terwijl het licht van buiten voortdurend binnen weerkaatst en elke ruimte anders laat aanvoelen.
De tuin rondom het LAAC is een openluchtmuseum met indrukwekkende sculpturen: de “Pleureuses” van Eugène Dodeigne, het speelse “Poisson” van Karel Appel en de imposante “Deux Arcs de 204°” van Bernar Venet - stukken waar je gerust een rondje omheen kunt lopen terwijl je fantasie op hol slaat.
Binnen in het museum zelf vind je ruim 1.500 kunstwerken uit vooral de periode 1945-1980: schilderijen, beelden, grafiek, fotografie. Heb je bijvoorbeeld ooit een “Valise-expansion” van César gezien? Of een echte “Circus” van Karel Appel? En wat te denken van een werk van Andy Warhol - jawel, “Car Crash”, recht tegenover het werk van CoBrA-grootheden, abstracte lyriekers als Joan Mitchell en Pierre Soulages, en figuren als Hervé Télémaque en Bernard Rancillac.
Het LAAC is een plek waar stijlen botsen als golven op de kade, van informele abstractie tot geometrische kunst en zelfs supports/surfaces bewegingen. En, niet te vergeten: lokaal talent krijgt hier altijd een ereplek, zoals Eugène Leroy en Bernard Guerbadot - het is tenslotte ook een beetje een Duinkerks feestje.
Natuurlijk was het niet alleen maar rozengeur en maneschijn: het museum moest tijdelijk sluiten in de jaren negentig door wateroverlast en politieke heisa, maar werd in 2005 grondig gerenoveerd - met nieuwe verlichting, beter geluid en zelfs een kunstige mezzanine vol tekeningen.
Tenslotte zijn de tentoonstellingen van het LAAC altijd allesbehalve saai geweest: van retro’s rond fotografie tot kunstzinnige “gigantisme”-shows, Cobra-tentoonstellingen en poëtische objecten die je aan het denken zetten. Of je nu liefhebber bent van energiek gekleurde doeken of filosofisch kijkt naar een bronzen “Christus van de Wederopstanding”, hier dwaal je altijd met een frisse blik naar buiten.
Dus, terwijl je hier staat, kijk rond - voel de wind die over het water en gras blaast, ruik de hint van steen en rivier, en stel je voor dat je op een plek staat waar passie, doorzettingsvermogen en af en toe een flinke dosis geluk samen een thuis voor hedendaagse kunst hebben gebouwd. En wie weet… misschien krijg jij straks ook een onverklaarbare kunstkriebel, gewoon door deze plek!
Klaar voor het volgende avontuur?
Voor meer inzichten over de geschiedenis, het gebouw of de collectie, navigeer gerust naar de chatsectie hieronder en informeer.
